မဲခေါင်၊ ဇွန် ၁၈

ဇွန် ၁၇ ရက်က ပဲရစ်သို့ G7 ထိပ်သီးအစည်းအဝေးပွဲသို့ ရောက်ရှိနေစဉ် အမေရိကန်သမ္မတဒေါ်နယ်ထရမ့်က ပြင်သစ်သမ္မတ မက်ခရွန်ရှေ့မှောက်၌ အီရန်နှင့် ကနဦး ရက် ၆၀ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး နားလည်မှုစာချွန်လွှာကို ဗာဆိုင်းနန်းတော်တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ပြီး အီရန်သမ္မတ ပီဇက်ခီယန်ဘက်ကလည်း လက်မှတ်ရေးထိုးလိုက်သဖြင့် ချက်ချင်းအပစ်ရပ်မှု အကြုံးဝင်သွားသော်လည်း နှစ်ဖက်စလုံးမှ အပြန်အလှန် ခြိမ်းခြောက်မှုများ ပြုလုပ်နေဆဲ ဖြစ်သည်။

ဇွန် ၁၉ ရက်မှ ဆွစ်ဇာလန်တွင် အဆိုပါ ရက် ၆၀ အပစ်ရပ်စာချုပ်ကို အတည်လက်မှတ်ရေးထိုးပွဲ ကျင်းပမည် ဖြစ်ရာ လက်ရှိတွင် အကြိုသဘောတူမှုစာချုပ်သော်လည်း ထရမ့်ဘက်က လက်ရှိစာချုပ်မှာ အဆုံးသတ် စာချုပ် မဟုတ်သေးသည့်အတွက် အီရန်၏ အပြုအမူများ နည်းလမ်း မကျပါက ဗုံးကြဲပြီး ငရဲမိုးများ အကုန် ရွာသွန်းစေရမည်ဟု ကြိမ်းမောင်းခဲ့သလို တီဟီရန်၏ ဒုံးကျည်များသည် ဆွေးနွေးနေမည် မဟုတ်ဘဲ ပစ်ခတ်ဖို့ သက်သက်သာ ဖြစ်ကြောင်းနှင့် အီရန်လက်ချောင်းများက မောင်းခလုတ်ပေါ် တင်ထားဆဲဟု အီရန် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး၏ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ မိုဟာမက်ဘက်ခါ ဂါလီဖက်ကလည်း နိုင်ငံပိုင် မီဒီယာမှတစ်ဆင့် ပြန်လည် ခြိမ်းခြောက် ပြောကြားသွားခဲ့သည်။

အချက် ၁၄ ချက်ပါ သဘောတူညီချက်တွင် အမေရိကန်နှင့် မဟာမိတ်တို့ဘက်မှ အီရန်အား တိုက်ခိုက်ခဲ့မှုအတွက် ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေး လုပ်ငန်းစဉ်များတွင် အသုံးပြုရေး ဒေါ်လာ ၃၀၀ ဘီလီယံပေးသွားမည်ဟု ကတိပြု ထားပြီး အီရန်စီးပွားရေး ပြန်လည် ဖွံ့ဖြိုးလာစေရန် အမေရိကန်ဘက်မှ ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများ ဖျက်သိမ်းပေးမည်ဆိုသည့် အချက်များလည်း ပါဝင်ကြောင်း Axios မီဒီယာက ဖော်ပြခဲ့သည်။

ဒေါ်နယ်ထရမ့်က အီရန်အတွက် ပေးရမည့်ငွေများသည် အမေရိကန်ပြည်သူ့အခွန်ထမ်းများ၏ ငွေနှင့် လုံး၀မသက်ဆိုင်ရဟုလည်း ကတိပြု ပြောဆိုခဲ့သည်။

အီရန်ဘက်က နျူကလီးယားလက်နက် လုံး၀မပိုင်ဆိုင်ရေးကို လက်ခံလိုက်သည်ဟု သိရသလို ဟော်မုဇ်ရေလက် ကြားပြန်ဖွင့်ပေးပြီး ရက် ၆၀ အတွင်း အီရန်၏ ရေနံနှင့် ဆက်စပ်ကုန်သွယ်မှုများကိုလည်း လွတ်လပ်စွာ လုပ်ဆောင်ခွင့်ရမည်ဖြစ်ကာ ရက် ၃၀ အတွင်း ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားအခြေအနေသည် စစ်ပွဲမစမီကအတိုင်း ဖြစ်ရမည်၊ လက်ဘနွန်အတွင်း ဝင်တိုက်နေသော အစ္စရေးတပ်များလည်း ပြန်လည်ဆုတ်ခွာပြီး အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသတစ်ခုလုံးအတွင်း တိုက်ခိုက်မှု မရှိစေရဟု သဘောတူခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

လက်ဘနွန် အတွင်း အီရန်ထောက်ပံ့ ဟစ်ဇ်ဘိုလာတပ်များနှင့် တိုက်ခိုက်နေသည့် အစ္စရေးအနေဖြင့် မိမိတို့ အမေရိကန် အကာအကွယ် မပေးထားလျှင် နိုင်ငံမရှိတော့သည်မှာ ကြာပြီဖြစ်ကြောင်းလည်း ထရမ့်က အစ္စရေးဝန်ကြီးချုပ် နေတန်ယာဟုကို သဘောတူညီချက် အတိုင်းလိုက်နာရန် သတိပေးစကား ပြောကြားခဲ့သည်။

ဒေါ်နယ်ထရမ့်၏ အချက် ၁၄ ချက်တွင် ပါဝင်လာမည့် ငြိမ်းချမ်းရေးသဘောတူညီချက်များမှာ

(၁) အမြဲတမ်းအပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးသည် လက်ဘနွန်အပါ စစ်မျက်နှာအားလုံးပါဝင်ရန်
(၂) အမေရိကန်နှင့် အီရန်တို့ တစ်နိုင်ငံနှင့် တစ်နိုင်ငံ ပြည်တွင်းရေးကို ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်း မပြုရန်
(၃) အမေရိကန်ရေတပ်၏ ပိတ်ဆို့မှုကို ရက် ၃၀ အတွင်း ဖယ်ရှားပေးရန်
(၄) အီရန်က ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ရက်ပေါင်း ၆၀ အတွင်း ကုန်တင်သင်္ဘောများ ဘေးကင်းစွာ ဖြတ်သန်း သွားလာနိုင်စေရေးအတွက် သေချာစေရန်
(၅) အမေရိကန်နှင့် ၎င်း၏မဟာမိတ်များသည် အီရန်အတွက် အနည်းဆုံး ဒေါ်လာ ၃၀၀ ဘီလီယံ တန်ဖိုးရှိသော ပြန်လည်ထူထောင်ရေး အစီအစဉ်များကို ပေးအပ်ရန်
(၆) အီရန်အပေါ် ရေနံနှင့် စွမ်းအင်ထုတ်ကုန်များ ပိတ်ဆို့အရေးယူမှု ရပ်ဆိုင်းရန်
(၇) အီရန်ရေနံစိမ်းနှင့် ရေနံထွက်ပစ္စည်းများ တင်ပို့မှုအတွက် အမေရိကန်က ကင်းလွတ်ခွင့်များ ထုတ်ပေးရန်
(၈) အမေရိကန့်ဘက်က အီရန်၏ ရန်ပုံငွေနှင့် ပိုင်ဆိုင်မှုများကို သိမ်းဆည်းမှုများအား ရပ်ဆိုင်းရန်
(၉) နျူကလီးယားလက်နက်များ မထုတ်လုပ်ရန် အီရန်ဘက်မှ ကတိကဝတ်ကို ထပ်မံအတည်ပြုရန်
(၁၀) အမေရိကန် – အီရန် နောက်ထပ်ဆွေးနွေးပွဲများအား ရက်ပေါင်း ၆၀ အတွင်းအပြီးလုပ်ဆောင်ပြီး နောက်ဆုံးသဘောတူညီချက် ရယူရန်
(၁၁) နှစ်နိုင်ငံစလုံးသည် နောက်ဆုံးသဘောတူညီချက်မရမချင်း လက်ရှိအခြေအနေကို ထိန်းသိမ်းထားရန်
(၁၂) အီရန်နှင့် အမေရိကန်တို့သည် ငြိမ်းချမ်းရေးသဘောတူညီချက် အောင်မြင်စွာ အကောင်အထည်ဖော်မှုကို စောင့်ကြည့်ကြရန်
(၁၃)နောက်ဆုံး သဘောတူညီချက်ကို ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံရေးကောင်စီ စည်းနှောင်မှုအောက်တွင် အတည်ပြု ချုပ်ဆိုရန်တို့ ဖြစ်သည်။

ကိုကလင်း
Ref:Thesun
#MeKongNews
#ငြိမ်းချမ်းရေး
#အီရန်
#ထရမ့်
#ခြိမ်းခြောက်

(လွတ်လပ်သည့် မီဒီယာအဖြစ် ရေရှည်ရပ်တည်နိုင်ရေး သင်တို့အကူအညီလိုအပ်နေပါသည်။ ဤနေရာတွင် www.mekongnewsmm.com/donation နှိပ်၍ လှူဒါန်းနိုင်ပါသည်)